جمعه 8 اسفند 1404
 

 

 

 

 

 

 

نشست خبری طرح  بررسی وضعیت و روند مرگ و میر مادران باردار در ایران طی سال‌های 1395 تا 1397 

 

 

 

 

 

لطفا خودتان و پروژه تحقیقاتی اخیرتان را معرفی بفرمایید.

من دکتر حمید شریفی، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی کرمان و مدیر پروژه «بررسی وضعیت و روند مرگ و میر مادران باردار» هستم. این مطالعه با همکاری پژوهشگران مرکز تحقیقات مراقبت اچ‌آي‌وی و عفونت‌های آمیزشی دانشگاه علوم پزشکی کرمان و دفتر سلامت جمعیت، خانواده و مدارس وزارت بهداشت طی سال‌های 1395 تا 1397 انجام شد.


ایده انجام این پژوهش از کجا شکل گرفت و هدف اصلی طرح چیست؟

کاهش مرگ مادران باردار یکی از شاخص‌های کلیدی توسعه نظام سلامت است. با توجه به اهمیت موضوع و نقش عوامل جمعیت‌شناختی، فردی، باروری و مراقبت‌های بارداری در مرگ مادران، نیاز به بررسی دقیق وضعیت فعلی و روند چندساله آن وجود داشت تا بتوان برای برنامه‌ریزی‌های مؤثر تصمیم‌گیری کرد.


مهم‌ترین سؤالات یا شاخص‌هایی که در این مطالعه پاسخ داده شدند چیست؟

در این مطالعه روند مرگ‌ومیر مادران باردار در سطح ملی و استانی، عوامل خطر فردی و جمعیت‌شناختی، تاخیرهای موثر بر مرگ مادر، علل زمینه‌ای مرگ و قابل پیشگیری بودن موارد فوت مورد بررسی قرار گرفت.


به طور خلاصه روش انجام پژوهش را توضیح دهید.

مطالعه حاضر به‌صورت کشوری و با جمع‌آوری اطلاعات توصیفی و تحلیلی مرگ و میر مادران، تحلیل جداول و روندهای چندساله و بررسی داده‌های ثبت‌شده در سامانه مرگ مادران انجام شد. در این فرآیند، از تحلیل‌های تک‌متغیره و تحلیل‌های چندمتغیره جهت شناسایی عوامل موثر استفاده شد.


نتایج و یافته‌های کلیدی شما چه بود؟

بین سال‌های 1395 تا 1397 تعداد و نسبت مرگ مادران با روند نسبتا ثابتی همراه بود. برخی استان‌ها دارای نرخ بالاتری بودند. مهمترین علت مرگ‌ها، خونریزی، اختلالات فشار خون و عفونت بود. تأخیر در تصمیم‌گیری، حمل‌ونقل و دسترسی به خدمات تخصصی، از عوامل موثر در بخشی از مرگ‌ها شناسایی شد. بخش قابل توجهی از موارد مرگ، قابل پیشگیری بود.


این طرح پژوهشی چه گره‌ای از مشکلات مردم باز خواهد کرد؟

نتایج این مطالعه به شناسایی دقیق مناطق و گروه‌های پرخطر و عوامل زمینه‌ای مرگ مادران کمک می‌کند. این امر امکان سیاست‌گذاری هدفمند و تخصیص مداخلات و منابع به گروه‌ها یا مناطق آسیب‌پذیر را فراهم می‌کند و موجب افزایش ایمنی زایمان و سلامت مادران در کشور خواهد شد.


چرا بر اجرای توصیه‌های این طرح تاکید دارید؟

اجرای پیشنهادهای طرح، شامل اصلاح فرآیندهای مراقبتی، افزایش سطح آموزش مادران و دسترسی بهتر به خدمات تخصصی می‌تواند به شکل محسوسی مرگ‌ومیر مادران را کاهش دهد و ارتقاء سلامت عمومی جامعه را در پی داشته باشد.


این پژوهش چه اثری بر دیدگاه شخصی و حرفه‌ای شما گذاشت؟

این پروژه اهمیت ارتقای عدالت در سلامت و دسترسی برابر به مراقبت‌های باکیفیت را بیش از پیش برای من آشکار کرد. همچنین پیوستگی میان عوامل فردی، اجتماعی و نظام سلامت را در پیشگیری از مرگ مادران نشان داد.


چه توصیه‌ای برای پژوهشگران جوان در این حوزه دارید؟

 

پیشنهاد می‌کنم پژوهشگران جوان با نگاه جامع و بین‌رشته‌ای به سراغ موضوعات سلامت مادران و کودکان بروند و علاوه بر جنبه‌های علمی، با سیستم سلامت کشور همکاری فعال و پیوسته داشته باشند.