جمعه 8 اسفند 1404
 

 

 

 

 

 

 

نشست خبری طرح  ارزیابی عوامل مرتبط با انجام آزمایش اچ‌آی‌وی با تأکید بر رویکرد اطلاع‌رسانی به شریک جنسی/تزریقی در ایران

 

 

 

 

لطفاً خودتان و پروژه تحقیقاتی اخیرتان را معرفی بفرمایید.

من دکتر حمید شریفی، استاد اپیدمیولوژی دانشگاه علوم پزشکی کرمان و مجری این طرح پژوهشی هستم. این پروژه با همکاری چندین پژوهشگر و با حمایت دفتر سلامت وزارت بهداشت انجام شد و هدف آن بررسی عوامل مؤثر بر انجام آزمایش اچ‌آی‌وی به ویژه با رویکرد اطلاع‌رسانی به شریک جنسی یا تزریقی افراد تحت تأثیر اچ‌آی‌وی بود.

 


ایده انجام این پژوهش از کجا شکل گرفت و هدف اصلی آن چیست؟

با توجه به اهمیت شناسایی زودهنگام مبتلایان جدید به اچ‌آی‌وی و نقش اطلاع‌رسانی به شرکای جنسی یا تزریقی در افزایش پوشش آزمایش و کاهش زنجیره انتقال، نیاز به بررسی موانع، تسهیل‌کننده‌ها و راهکارهای تقویت این برنامه احساس شد. هدف اصلی، بهبود روند اجرای برنامه‌های اطلاع‌رسانی و ارتقای شناسایی مبتلایان جدید در راستای اهداف ملی و بین‌المللی است.


مهم‌ترین سؤالات یا شاخص‌هایی که در این مطالعه به آن‌ها پاسخ داده شد چیست؟

این مطالعه به شناسایی موانع و تسهیل‌کننده‌های اطلاع‌رسانی وضعیت ابتلا به شریک جنسی/تزریقی، همسویی برنامه ملی با دستورالعمل‌های بین‌المللی، مشخص کردن نقاط قوت و ضعف اجرایی و پیشنهاد راهکارهای عملیاتی و سیاستی در کشور پرداخته است.


به طور خلاصه روش انجام پژوهش را توضیح دهید.

مطالعه در چهار بخش انجام شد: 1) مرور نظام‌مند مقالات برای استخراج موانع و تسهیل‌کننده‌های جهانی، 2) مطالعه کیفی با مبتلایان، شرکای جنسی و کارکنان مراکز مشاوره جهت بررسی وضعیت در کرمان، 3) مصاحبه با سیاستگزاران ملی و مقایسه با دستورالعمل‌های بین‌المللی، 4) تحلیل داده‌های کشوری سامانه ثبت بیماران اچ‌آی‌وی جهت تحلیل روند شناسایی شرکای مبتلایان.


یافته‌ها و نتایج کلیدی شما چه بود؟

مهم‌ترین مانع اجرای این برنامه، انگ و تبعیض مرتبط با اچ‌آی‌وی بود. حمایت همسر/شریک جنسی و خانواده، اصلی‌ترین تسهیل‌کننده اعلام شد. علیرغم بهبودهای نسبی، برنامه اطلاع‌رسانی در ایران از منظر کیفیت محتوا، پیگیری و پایش، نیاز به تقویت دارد. برخی شرکای جنسی افراد مبتلا نیز دیر تشخیص داده می‌شوند و این موجب استمرار چرخه انتقال می‌گردد.


این طرح پژوهشی چه گره‌ای از مشکلات مردم باز خواهد کرد؟

اجرای برنامه اطلاع‌رسانی و رفع موانع شناسایی‌شده در این پژوهش، موجب افزایش پوشش آزمایش، شناسایی زودهنگام مبتلایان جدید به اچ‌آی‌وی، کاهش میزان انتقال ویروس و در نهایت بهبود سلامت فردی و اجتماعی می‌شود. این مسئله می‌تواند کیفیت زندگی افراد مبتلا و خانواده‌های آن‌ها را بهبود دهد و بار بیماری را در جامعه کاهش دهد.


چرا بر اجرای کامل پیشنهادهای این طرح تأکید دارید؟

توصیه‌های این طرح بر اساس شواهد بومی و بین‌المللی است و اجرای دقیق آن‌ها، به ویژه رفع انگ، بهبود آموزش و ساختار پایش و بازنگری مستمر دستورالعمل‌ها، می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در رسیدن به اهداف حذف و کنترل اچ‌آی‌وی بازی کند.


این پروژه چه تأثیری بر دیدگاه شخصی و حرفه‌ای شما گذاشته است؟

این پروژه تأثیر انگ اجتماعی بر فرایند غربالگری و درمان اچ‌آی‌وی را برای من پررنگ‌تر کرد و اهمیت همکاری بین‌بخشی، اعتمادسازی و مشارکت فعال مبتلایان و خانواده‌ها را نشان داد.


چه توصیه‌ای برای پژوهشگران جوان در این حوزه دارید؟

پژوهشگران جوان باید توجه ویژه‌ای به مسائل اجتماعی و فرهنگی پیرامون اچ‌آی‌وی داشته باشند، رویکرد بین‌رشته‌ای را فراموش نکنند و برای ایجاد تغییر، همکاری فعال با بیماران و جامعه هدف داشته باشند.